İslam Dininin Temizliğe Verdiği Önem

İslam Dininin Temizliğe Verdiği Önem

İslam dini temizliği ön planda tutan bir dindir. O kadar ki Hz Muhammed (sav)in konuyla ilgili “Temizlik imanın yarısıdır”, “temizlik imandandır” şeklindeki veciz hadisleri temizliğin İslam literatüründe ne kadar önemli olduğunu anlatır.

İman kavramının ne olduğu ve İslamdaki büyük yerini iman nedir, imanın çeşitleri nelerdir?  başlıklı yazımızdan okuyabilirsiniz.

İlgili linkteki yazımızda da ifade ettiğimiz üzere iman İslam dini için olmazsa olmaz bir inanç sistemidir. Bu derece yeri doldurulmayan konu ile temizlik konusda  yukarıda belirttiğimiz üzere hadisi şerifte benzeştirilmiştir. 

İmanın şartları için islamın inanç esasları nelerdir? başlıklı yazımıza tıklayabiliriniz. 

”Allah” isminin anlamı, Allah mı tanrı mı demek uygundur gibi konuların ayrıntılarına da
Allah’a iman nedir? başlıklı yazımızdan ulaşabilirsiniz.

Rabbimiz Kur’an-ı Kerimde Müddessir Suresi 4. ayetindeki “elbiseni tertemiz tut!” nasihati İslamın temizliğe ne derece önem verdiğini gösteren kutsal kanıttır. 

Şu durumda temizlik kavramı da İslam dini için olmazsa olmaz dini bir vecibedir. 

İslam dinine göre temizlik iki türlü yapılır. 

  1. Maddi temizlik
  2. Manevi temizlik

Maddi Temizlik

Maddi temizlik bedeni ve çevreyi kirlerden arındırmak anlamına gelir. İslam dininde Maddi temizlik hadesten taharet ve necasetten taharet olmak üzere iki temel başlıkta ele alınır. 

Necasetten Taharet Nedir?

Necasetten taharet vücudun, çevrenin, namaz kılınacak yerin necis olan şeylerden yani kir ve pis olan şeylerden arındırılması anlamına gelir. 

Namazın nasıl kılındığı ile ilgili namaz nedir, namaz nasıl kılınır? yazımızı görüntüleyebilirsiniz. 

İslam dininde necasetten taharet o kadar önemlidir ki Hz Muhammed (sav) bu konuda dikkatlerimizi uyandıracak bir hadisi ile bizleri uyarmıştır.

Kendileri bizlere hadisinde idrar sıçramasının kabir azabına sebep olacağı uyarısında bulunmuştur. Hadis tam metniyle şöyledir:

“Kabir azabının çoğu sidik sebebiyledir!”

Hadesten Taharet Nedir?

Hadesten taharet ibadetlerimiz için aldığımız abdesti ifade eder. 

Abdest kelimesi sözlük anlam olarak el suyu anlamına gelir. 

Adım Adım Abdest Nasıl Alınır?
  1. Niyet edilir. (Niyet ettim Allah rızası için abdestimi almaya)
  2. Besmele çekilir.
  3. Eller yıkanır.
  4. Ağza sağ el ile su alınır çalkalanır ve tükürülür. (Üç kez)
  5. Burna sağ el ile üç kez su çekilir ve temizlenir.
  6. Yüz üç kez yıkanır.
  7. Önce sağ sonra sol kol olmak üzere kollar dirseklerle birlikte yıkanır.
  8. Başın fıkıh ilmine göre dörtte biri meshedilir. Yani uygulamaya göre elin bileğe kadar ki iç kısmı ıslatılır ve başa sürülür.
  9. Kulaklar yıkanır. Bu harekette eller serçe parmak ile kulak içi, baş barmak ile kulak arkası ıslatılacak şekilde kullanılır.
  10. Eller ıslatılır ve ellerin arkaları ile ense sıvazlanır.
  11. Önce sağ sonra sol ayak olacak şekilde ayaklar taban, topuklar, parmak araları olacak şekilde bütünüyle yıkanır.

Abdestin kabul olması için belli kuralları vardır. Bunlar abdestin farzları ve sünnetleridir.

Abdestin Farzları

Abdestin farzları abdestin olması için yapmakla mükellef olduğumuz abdest hareketlerini ifade eder. 

Eğer bunlar abdestte eksik bırakılır veya olması gerektiği şekilde yapılmazsa abdest geçersiz olur. 

Abdestin farzları şunlardır:

  1. Yüzü yıkamak.
  2. Kolları dirseklerle birlikte bir kere yıkamak.
  3. Başı meshetmek.
  4. Ayakları yıkamak.

Bu abdest hareketlerini birer kez yapmak farz olandır. Üç kez yapmak ise sünnet olandır. 

İslamda mükellefiyet, hüküm, farz, sünnet gibi kavramların ne ifade ettiğini öğrenmek için İslamda hüküm nedir? başlıklı yazımızı okuyabilirsiniz. 

Abdestin farzlarının bu şekilde olduğu Maide Suresi 6. ayette açık açık anlatılmıştır. 

Yine bu ayette abdestin hikmeti ve önemine de temas edilmiş ve kullar bu hususta bilgilendirilmiştir. Ayetin tam metni şöyledir. 

“Ey iman edenler! (Ayetin nida kısmı)

Namaza kalkacağınız zaman yüzlerinizi, dirseklere kadar ellerinizi ve -başlarınıza mesh edip- her iki topuğa kadar da ayaklarınızı yıkayın. (Abdestin farzları)

Eğer cünüp iseniz iyice yıkanarak temizlenin. (Abdestin farz kılınması)

Hasta olursanız veya seferde bulunursanız veya biriniz abdest bozmaktan (def-i hacetten) gelir veya kadınlara dokunur (cinsel ilişkide bulunur) da su bulamazsanız, o zaman temiz bir toprağa yönelin. Onunla yüzlerinizi ve ellerinizi meshedin. (Teyemmümün farz kılınması)

Allah size herhangi bir güçlük çıkarmak istemez. Fakat o sizi tertemiz yapmak ve üzerinizdeki nimetini tamamlamak ister ki şükredesiniz.” (Abdestin hikmeti ve önemi)

Bu kapsamlı ayetin metninden görüyoruz ki Allah-u Teala mesele hakkında bütün detaylarıyla bizleri bilgilendirmiştir. 

Abdestin Sünnetleri

Abdestin uygulanmasında Hz Muhammed (sav) in uyguladığı davranışlarla birlikte yerine getirmek ile abdest sünnetleriyle birlikte alınmış olur.

Abdestin sünnetleri şunlardır:

  1. Niyet etmek
  2. Besmele çekerek başlamak
  3. Elleri parmak araları ovuşturularak bileklerle birlikte yıkamak
  4. Ağzı üç kez çalkalamak, misvak kullanmak veya dişleri fırçalamak
  5. Burna sağ el ile üç kez su alıp sol el ile temizlemek
  6. Yüzü üç kez yıkamak
  7. Kolları dirseklerle üç kez yıkamak
  8. Başın dörtte birini meshetmek
  9. Boynu meshetmek
  10. Ayakları bileklerle yıkamak
  11. Bu adımları sırasıyla yapmak
  12. Uzuvlar yıkanırken sağ olandan başlamak
  13. Yapılan hareketleri üç kez yapmak
Abdesti Bozan Haller
  1. Vücuttan herhangi bir sıvı ve maddenin çıkması, yellenmek
  2. Ağız dolusu kusmak
  3. Uyumak, bayılmak, sarhoşluk hali
  4. Vücudun herhangi bir yerinin kanaması
  5. Cinsel münasebet
  6. Namazda başkalarının duyacağı şekilde gülmek
  7. Mazeret halinin sona ermesi

İslam dininin temizliğe verdiği önem bu başlıktan ibaret olmayıp konumuzun bir de manevi boyutu vardır. Şimdi bu başlığımızı açalım. 

Manevi Temizlik

Manevi temizlik ruh temizliğini, ahlak güzelliğini ifade eder. İslam dini ruh temizliği dinidir.

Ruh temizliği güzel ahlakı temsil eder. Dinimizde güzel ahlak, güzel ahlaklı olmak dini bir vecibedir.

Hem Kuranda hem hadislerde İslam dininin güzel ahlaka verdiği önem çokça açıklanmıştır.

Güzel ahlakın ne olduğu ile ilgili güzel ahlak nedir ne demektir? başlıklı yazımızı tıklayabilirsiniz.

Güzel ahlak davranışlarının neler olduğu için de başlıklı yazımızı tıklayabilirsiniz.

İslam dininde manevi temizlik insanın kendini günah sayılan davranışlardan koruması ile sağlanır.

Peki İslam dininde manevi temizlik neleri kapsar maddeler halinde yazalım.

  1. Kalpte kibir barındırmamak
  2. Yaratılmışlara ve kendimize karşı saygılı ve sevgili olmak
  3. Bencillikten sakınmak
  4. Dedikodu, gıybet yapmamak
  5. Yalan söylememek
  6. Laf taşıyarak insanların arasını açmamak
  7. Hırsızlık yapmamak
  8. Adam öldürmemek veya bu fiile teşebbüs etmemek
  9. İyi niyetli ve hoşgörülü olmak
  10. Kin beslememek
  11. Kalp kırmamak, gönül almak
  12. Anne ve babaya itaatte kusur etmemek

Görüldüğü üzere İslam dininin temizliğe verdiği önem oldukça kesin ve kapsamlıdır.

İslam dini insanları hem bedenen hem ruhen temiz olmaya davet ve 5sşvik eder.

İstifade edilen kaynaklar

  1. Diyanet yayınları
  2. Kur’an-ı Kerim
  3. Hadis-i şerifler

İlgili Yazılar

İbadet

Namaz Nedir? Namaz Nasıl Kılınır?

Namaz Kılmanın Faydaları Nelerdir?

Namaz Çeşitleri Nelerdir?

Oruç Nedir? Orucun Çeşitleri Nelerdir?

Duanın Kabul Olması İçin 10 Adım!!! 

Şükürsüzlüğümüze Dair Kuran-ı Kerimden Sitem Ayetleri  

Şükür Nedir? Nasıl Şükretmeliyim?

Tevekkül Nedir? Tevekkül Duaları Nelerdir?

Kur’an-ı Kerimin Temel Özellikleri

Genel

Güzel Ahlakta İyi Davranışlar-1

Güzel Ahlakta İyi Davranışlar-2

İslam Dininin Temel İnanç Esasları Nelerdir?

İslamın Şartları Nelerdir?

Kelime-i Şehadet Nedir? Kelime-i Tevhid Nedir?

Dünya Bir İmtihan Yeridir Ne Demektir?

İslamda Şiddetin Yeri Var mıdır?

İslamda İntiharın Hükmü Nedir?

İslamı Seçmek İçin 5 Sebep

Sabır Nedir? – 1

Hz Muhammed (sav)

Hz Muhammed (sav) Kimdir? Kısaca

Cahiliye Devri Nedir?

Hadis Nedir? Sünnet Nedir?

Bir Cevap Yazın