Güzel Ahlakta İyi Davranışlar-1

Güzel ahlak veya İslam ahlakı konusunu farklı yönleriyle bir önceki yazımızda ayrıntılı olarak açıklamıştık. Güzel ahlakta iyi davranışlar-1 başlıklı yazımızda da İslam ahlakında iyi davranışların hangi tutum ve alışkanlıklar olduğunu ve bu hususta İslamiyetin bizlere tavsiye ettiklerinin neler olduğuna açıklık getireceğiz.

İyilik ve Doğruluk

İyilik ve doğruluk birçok söz ve davranış için geçerlidir. Mümin “iyi insan olmak” kavramını bütünüyle karşılayabilen kişidir ve bu tanıma uyan kişi olmayı hedefler. Müminin iyilik ve doğruluğu şu hallerini kapsar:

• Söyleyince iyi ve doğru olanı söyler.
• Karakteri itibariyle geçim ehlidir.
• Başkalarınca iyi ve doğru olarak nitelendirilen tutum ve davranışları alışkanlıkları haline getirir.
• Özü sözü birdir.

Kardeşlik ve Yardımlaşma

İslamiyet kardeşlik ve yardımlaşma dinidir. Kardeşlik konusu dinimizin mihenk taşlarından biridir. İslam müminler arasındaki ilişkilerde mesafeli olmaktan ziyade kardeşlik mesabesinde olmayı öğütler.

Buradaki kardeşlikten kasıt aynı anne babanın çocukları olmak değildir. İslamiyet dinine mensup bütün insanlar birbirleriyle kardeştir.

Rabbimiz Hücurat Suresi 10. ayet-i kerimesinde “müminler ancak kardeştir” haberini vermiştir. Bu ayet konumuzun ve konumuzla ilgili düşüncemizin kutsal kitabımızdan delili hükmündedir.

Görüldüğü üzere Allah bütün İslam alemini kardeş olarak nitelemiştir. Böylelikle O, müminlerin kardeşliğe uygun şekilde yaşaması gerektiğini de hatırlatmıştır.

Hücurat Suresi 12. ayet-i kerimede gıybet bahsine açıklık getirilirken “ölmüş kardeşinin etini yemek” ifadesi kullanılmıştır. Konu sevimsiz de olsa burada da yine müminlerin birbirlerine kardeş yakınlığında oldukları gerçeği vurgulanmıştır.

Gıybet bahsi hadis-i şeriflerde  de kardeşlik esasına gönderme yaparak somut örneklerle açıklanmıştır.

Yardımlaşma kavramı kardeşliğin doğal bir sonucudur. Bu iki kavram birbiriyle örtüşür niteliktedir. Kardeşlik yardımlaşmayı gerektirirken yardımlaşma kardeşliği perçinler.

Yardımlaşma konusu İslam dininin ehemmiyetle üzerinde durduğu ve her fırsatta insanları teşvik ettiği bir fiildir.

Rabbimiz Kur’an-ı Kerim’de bizlerin yardımlaşmaya ihtiyacı olduğunu ve ancak yardımlaşma ile kurtuluşa ereceğimizi bildirmiştir.

Maide Suresi 2. ayetinde iyilikte yardımlaşmayı, kötülükte ise yardımlaşmamayı öğütlemektedir.

Yardımlaşma iki türlüdür. Maddi ve manevi olarak yapılır.

Maddi yardımlaşma herhangi bir mal, para veya farklı bir maddi kıymetin mümin bir kardeşle paylaşılmasıdır. Bu konuya en güzel örnek İslamın şartlarından dördüncüsü olan zekat verme ibadetidir.

Manevi anlamda yardımlaşma da bireylerin bir sıkıntı veya sorun karşısında paylaşımcı olmaları ve bu gibi konulara ortak çözümler aramaktır.

Bu gibi olumsuz durumların yanında iyi ve güzel fikirlerin de paylaşılması yine müslümanlıkta yardımlaşma kapsamındadır.

Manevi yardımlaşma, birlikte gözyaşı akıtmak, birlikte ter dökmek ve birlikte sevinmektir.

İffet ve Haya

Günümüzde en çok suistimal edilmeye müsait hale getirilen iffet ve haya kavramları İslamiyetin kaliteli bir şekilde yaşanması için elzem kavramlardır.

İffet; çirkinliklerden ve günahlardan arınmış bir ruha sahip olmayı ifade eder. Farklı bir ifadeyle iffet, kendi sahip olduklarından başka hiç birşeye göz dikmemeyi de ifade eder.

Haya; utanma duygusudur. Haya, iffetin gereğidir. İffeti olan zaten hayalı demektir. Hayalı olan iffetini koruyor demektir.

İffetin özü Allah’a karşı saygılı olmaktır. Allah’a saygı O’nun emir ve yasaklarına riayet etmek, Yunus Emre’nin ifadesiyle “yaradılanı severim Yaradandan ötürü” diyebilmektir.

Dinimizde iffetli ve hayalı olmak kadın erkek herkes üzerine farzdır. Bu husus Kur’an’da muhtelif yerlerde açıklanmıştır. İffete hadislerde de geniş yer verilmiştir.

İffetli ve Hayalı Davranışlar Nelerdir?

• Allah’ın belirlediği haram ve helal konularında hassasiyet göstermek
• Başkalarının hakkına dikkat etmek
• Başkasının özgürlüğünün başladığı yerde kendisininkinin bittiği bilincinde olmak
• İftira ve yalandan uzak durmak şayet böyle bir işe karışılmış ise de bundan büyük vicdan azabı duymak
• Selamlaşmada uygun olanı yapmak ve söylemek
• Ses tonunu gereğinden fazla yükseltmemek
• Toplum tarafından laubali olarak nitelendirilen tavır ve davranışlardan uzak durmak
• Toplu taşıt araçlarında başkalarını rahatsız etmeyecek şekilde bulunmak
• Trafikte yaya veya sürücü olarak kurallara uygun davranmak
• Gereksiz, gelişigüzel yemin etmek ve küfür gibi edebi zedeleyici sözleri kullanmamak
• Büyüklerin elini öperken hal hatır sormayı, küçüklerinse başını okşamayı ihmal etmemek

Sabır

Sabır konusu İslamın mihenk taşlarından biridir.

Sabır kısaca zorluk ve sıkıntılara karşı dayanma gücünü ifade eder.

Kur’an-ı Kerim’de sabır konusu defaatle dile getirilmiştir. Sabır ayetleri sabredenlere büyük müjdeler vaad etmektedir.

Sabır dinimiz çerçevesinde musibetlere, günahlara ve ibadetlere karşı sabır olmak üzere üç türlüdür.

İslamiyet bu hususlarda ömür boyunca sabır göstermeyi tavsiye etmektedir. Öyle ki sabredenlerin mükafatlandırılacağı ayetler ve hadislerle sabittir.

İslamda sabır üç çeşittir. Şimdi kısaca İslamda sabrın çeşitlerini  açıklayalım.

Musibetlere Karşı Sabır

Musibetlere karşı sabır; maddi ve manevi kayıplara karşı gösterilen sabrı ifade eder. Hastalık, iflas etme, kaza geçirme gibi musibetlere karşı Allah’a isyan etmemekte iradeli davranmak bu çeşit sabra girer.

Günahlara Karşı Sabır

Günahlara karşı sabır; İslam bizlere günah ve sevap kavramlarının gerçekliğini ve bu kavramların bilinciyle yaşamamızı öğütler. Dolayısıyla mümin kişi bu dünyada sevap kazanmayı hedeflerken günahlardan da kaçınmaya çalışır. Hırsızlık, adam öldürme, zina etme, faiz yeme, iftira etme vs gibi günah fiiller olarak sınıflandırılan davranışları uygulamamakta gösterilen irade bu konudaki sabrı ifade eder.

İbadetlere Karşı Sabır

İbadetlerde sabır; namaz kılmak, oruç tutmak, zekat vermek vs gibi ibadetler ömür boyu mükellef olduğumuz İslamiyetin gereklilikleridir. Bu ibadetleri yapmakta kararlı olma iradesi de ibadetlere karşı sabırlı olmayı ifade eder.

Güzel ahlakta iyi davranışlar burada tamamlanmamış olup Güzel Ahlakta İyi Davranışlar-2 başlıklı yazımızı da okumayı ihmal etmeyiniz.

Diğer Yazılar

İman

Kelime-i Şehadet Nedir? Kelime-i Tevhid Nedir?

İman Nedir? İmanın Çeşitleri Nelerdir?

Allah’a İman Nedir?

İslam Dininin Temel İnanç Esasları Nelerdir?

Kadın erkek

İslam’da Kadının Yeri Nedir?

Tesettür Nedir?

Genel

İslam Dininin Temizliğe Verdiği Önem

Sabır Nedir-1

İslam’da Hüküm Nedir?

Güzel Ahlak Ne Demektir? İslami Ahlak Ne Demektir?

İslamda Şiddetin Yeri Var mıdır?

Dünya Bir İmtihan Yeridir Ne Demektir?

İslamda İntiharın Hükmü Nedir?

İslamı Seçmek İçin 5 Sebep

İbadetop

Namazın Farzları Nelerdir?

İslamın Şartları Nelerdir?

Kurban Nedir? Teşrik Tekbiri Nedir?

Oruç Nedir? Orucun Çeşitleri Nelerdir?

Namaz Çeşitleri Nelerdir?

Namaz Kılmanın Faydaları Nelerdir?

Namaz Nedir? Namaz Nasıl Kılınır?

Kur’an-ı Kerim

Kur’an-ı Kerimin Temel Özellikleri

Dualar

Sekine Duası Nedir Nasıl Okunur? Sekine Duası Niçin Okunur?

What’s Sekine

Duanın Kabul Olması İçin 10 Adım!!! 

Veysel Karani Duası Nedir?

Şükürsüzlüğümüze Dair Kuran-ı Kerimden Sitem Ayetleri  

Şükür Nedir? Nasıl Şükretmeliyim?

Tevekkül Nedir? Tevekkül Duaları Nelerdir?

Hz Muhammed

Hz Muhammed (sav) Kimdir? Kısaca

Cahiliye Devri Nedir?

Hadis Nedir? Sünnet Nedir?

Bir Cevap Yazın